Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində diplomatiyanın səmərəliliyi təkcə siyasi təmasların intensivliyi ilə deyil, həm də həmin təmasların iqtisadi nəticələri ilə ölçülür. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin oktyabrın 12-də Kamboca Krallığının Baş naziri Hun Manet ilə keçirdiyi görüş və mətbuata bəyanatı iqtisadi diplomatiyanın ölkəmizin xarici siyasətində mühüm yer tutduğunu bir daha nümayiş etdirdi. Görüşdə ticarət, investisiya, birgə istehsal və biznes əlaqələrinin müzakirə olunması siyasi münasibətlərin praktiki məzmununun genişləndirilməsinə yönəlmiş yanaşmanın ifadəsidir.
Azərbaycanın xarici siyasətində iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi ölkənin mövcud potensialından daha səmərəli istifadə etmək məqsədi daşıyır. Müxtəlif regionlarda yerləşən dövlətlərlə əlaqələrin inkişafı yeni bazarlara çıxış, məhsul və xidmətlərin tanıdılması, investisiya imkanlarının araşdırılması baxımından əhəmiyyətlidir. Kamboca ilə münasibətlər də bu kontekstdə qiymətləndirilməlidir. Coğrafi məsafə iqtisadi əlaqələrin qurulmasını çətinləşdirə bilsə də, qarşılıqlı maraqlar və məqsədyönlü diplomatik fəaliyyət həmin maneələrin aradan qaldırılmasına kömək edə bilər.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinin aşağı səviyyəsinə toxunulması mövcud vəziyyətin real qiymətləndirilməsini əks etdirir. Bu yanaşma münasibətlərin inkişafı üçün yalnız ümumi niyyətlərin deyil, konkret addımların vacibliyini ortaya qoyur. Birgə işçi qrupunun yaradılması və biznes forumunun keçirilməsi sahibkarların əlaqələndirilməsi, iqtisadi imkanların müəyyənləşdirilməsi və qarşılıqlı ticarət üçün əlverişli şəraitin formalaşdırılması baxımından faydalı ola bilər.
İqtisadi diplomatiyanın digər mühüm istiqaməti investisiya və birgə istehsal imkanlarının araşdırılmasıdır. Əgər tərəflər yalnız hazır məhsulların alqı-satqısı ilə kifayətlənməyərək istehsal, xidmətlər, turizm və texnologiya sahələrində əməkdaşlığa üstünlük versələr, münasibətlər daha dayanıqlı əsaslar üzərində inkişaf edə bilər. Bunun üçün biznes mühitinin, bazar tələbatının və logistika imkanlarının ətraflı öyrənilməsi vacibdir. Dövlət qurumları isə sahibkarların qarşılaşdığı praktiki məsələlərin həllinə dəstək verməklə bu prosesdə əlaqələndirici rol oynaya bilər.
Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin Kamboca ilə əməkdaşlığa dair səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycanın iqtisadi diplomatiyasının əsas məqsədlərini əks etdirir. Siyasi münasibətlərin iqtisadi nəticələrlə tamamlanması ölkənin beynəlxalq tərəfdaşlıq şəbəkəsini gücləndirə bilər. Bu baxımdan, qarşıdakı mərhələdə əsas vəzifə görüş zamanı müzakirə olunan istiqamətləri konkret layihələrə çevirmək və qarşılıqlı faydaya əsaslanan əməkdaşlığı davamlı şəkildə inkişaf etdirməkdir.
Gövhər Məmmədova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Bəhruz Nuriyev küçəsi, 15” ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
